“രാവിലെ മുതൽ ഓട്ടമല്ലേ.”
അവർ അവനെ നടുവിൽ നിർത്തി പതുക്കെ ഇല്ലത്തേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി. എന്നാൽ അവരുടെ കൗതുകം അവസാനിച്ചില്ല.
“അല്ല…” ഒരമ്മാവൻ ചോദിച്ചു.
“ഇത്രയും രഹസ്യമാക്കി വെച്ചിരുന്നത് എന്ത് മുറിയാണത്?”
“ഞങ്ങൾ പോലും അകത്ത് കയറരുതെന്ന് പറഞ്ഞല്ലോ.”
“അതെ.” മറ്റൊരാൾ പിന്തുണച്ചു.
“അവിടെയെന്താണ് ഉള്ളത്?”
ചോദ്യം ആദ്യം ആദിത്യനോടായിരുന്നു. പിന്നെ ഗൗരിയോടും പാർവ്വതിയോടും മായയോടും. കുട്ടികൾ പരസ്പരം നോക്കി. ആർക്കും മറുപടി പറയാനായില്ല. അതിനുമുമ്പ് തന്നെ ഹരിഹരൻ ഇടപെട്ടു.
“പ്രത്യേകിച്ച് ഒന്നുമില്ല.”
“പഴയൊരു വലിയ പൂജാമുറി.”
“ഇല്ലത്തിലെ കാരണവന്മാർ മാത്രം ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന മുറി.”
“താന്ത്രികജപങ്ങൾക്കും ധ്യാനങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ളത്.”
അദ്ദേഹം അത്ര സ്വാഭാവികമായി പറഞ്ഞു, കൂടുതൽ ചോദിക്കുന്നത് അപ്രസക്തമാണെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുന്നവിധം. അമ്മാവന്മാർ പരസ്പരം നോക്കി. വീണ്ടും ചോദിക്കാൻ ഒരുങ്ങിയെങ്കിലും അവസാനത്തിൽ മിണ്ടാതെ നിന്നു.
പൂജാമുറിയിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി അവർ ഇല്ലത്തിനടുത്തെത്തുമ്പോൾ തന്നെ അവിടെ അസാധാരണമായ തിരക്കുണ്ടെന്ന് മനസ്സിലായി. പടിപ്പുര മുഴുവൻ സ്ത്രീകളെ കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരുന്നു.
മുത്തശ്ശി. അത്തമാർ. ചെറുകുട്ടികൾ. വേലക്കാരികൾ. പിന്നെ അവളും, ആ അഞ്ജന. എല്ലാവരും എന്തോ പ്രതിസന്ധി വന്നതുപോലെ അങ്ങോട്ടുമിങ്ങോട്ടും നടക്കുകയായിരുന്നു. ഒരാൾ വെള്ളം കൊണ്ടുവരുന്നു.
മറ്റൊരാൾ ആരോടോ എന്തോ ചോദിക്കുന്നു. ആദിത്യനെ കണ്ട നിമിഷം ആ ചലനങ്ങൾ ഒറ്റയടിക്ക് നിശ്ചലമായി.
“വന്നു!”
ആരോ വിളിച്ചു. അടുത്ത നിമിഷം സാവിത്രി അന്ത്യർജനം പടിപ്പുരയിൽ നിന്ന് ഓടിവന്നു. ജീവിതത്തിൽ ആദ്യമായും അവസാനമായും തന്റെ അച്ഛമ്മ ഓടുന്നത് ആദിത്യൻ കണ്ടു. അവൾ നേരെ അവന്റെ അടുത്തെത്തി.
“ഉണ്ണീ!”
അടുത്ത നിമിഷം അവൾ അവനെ ശക്തമായി കെട്ടിപ്പിടിച്ചു.
“എന്താ പറ്റിയത്?”
“എവിടെയായിരുന്നു?”
“വേദനയുണ്ടോ?”
“തല ചുറ്റുന്നുണ്ടോ?”
ചോദ്യങ്ങൾ ഒറ്റയടിക്ക് വന്നു. ആദിത്യന് മറുപടി പറയാൻ പോലും അവസരം കിട്ടിയില്ല. അവൻ നാണത്തോടെ ചുറ്റുമുള്ളവരെ നോക്കി. ഗൗരി ചിരി ഒളിപ്പിക്കുന്നു.
മായയുടെ മുഖത്തും ചെറുപുഞ്ചിരി. നന്ദന പതിവുപോലെ ഒരു ഭാവവും കാണിക്കാതെ നിൽക്കുന്നു. അവനെ ആ അവസ്ഥയിൽ നിന്ന് രക്ഷിച്ചത് ഹരിഹരനായിരുന്നു.
“ഒന്നുമില്ല ചേച്ചിയമ്മേ.”
അദ്ദേഹം ശാന്തമായി പറഞ്ഞു.
“കുട്ടികൾ ഒരു ചെറിയ തുരങ്കത്തിനുള്ളിൽ കയറി. അവിടെ ശുദ്ധവായു കുറവായിരുന്നു. അതിനാലാണ് ബോധം പോയത്.”
സാവിത്രി ഉടനെ ആദിത്യന്റെ മുഖം പിടിച്ച്
നോക്കി.
“സത്യമാണോ ഉണ്ണീ?”
“അതെ മുത്തശ്ശി.”
അവൻ അനുസരണയുള്ള കൊച്ചുമകനെപ്പോലെ തലകുലുക്കി. സാവിത്രി ഒരു നിമിഷം കണ്ണടച്ചു. അവളുടെ മുഖത്ത് ആശ്വാസം തെളിഞ്ഞു. ശേഷം വീണ്ടും അവനെ ചേർത്തുപിടിച്ചു.
“ഭഗവതീ…”
അവൾ പതുക്കെ മന്ത്രിച്ചു.
“എന്നെ പേടിപ്പിച്ചല്ലോ.”
ആദിത്യൻ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല. എന്നാൽ അവന്റെ മനസ്സിൽ ഇപ്പോഴും മറ്റൊന്നായിരുന്നു. ആ കറുത്ത വള. അത് ശരിക്കും എവിടെയായി? അവൻ കണ്ടത് സ്വപ്നമായിരുന്നോ?
അല്ലെങ്കിൽ ഭാവിയുടെ ഏതെങ്കിലും ദർശനമോ? അതിലും പ്രധാനമായി—എന്തുകൊണ്ടാണ് ആ വളകൾ എല്ലായ്പ്പോഴും തന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്? അതോ ഇനി തന്നെ മാത്രമല്ല, അതിൽ തൊടുന്ന ആരെയും തിരഞ്ഞെടുക്കുമോ?
എന്നിട്ടിങ്ങനെ ഭാവി കാണിക്കുമോ? ആ കണ്ട ഭാവി സത്യമായി തീരുമോ? ഒത്തിരി ചോദ്യങ്ങൾ അവൻ ഉള്ളിലൊതുക്കി.
പടിപ്പുരയിൽ നിൽക്കുന്ന എല്ലാവരെയും നോക്കിക്കൊണ്ട് അവൻ നിശ്ശബ്ദനായി. ഇപ്പോൾ ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരമില്ല. പക്ഷേ എവിടെയോ, ഈ പുതുശ്ശേരി ഇല്ലത്തിന്റെ നിഴലുകൾക്കുള്ളിൽ, ആ ഉത്തരങ്ങൾ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് അവന് ഉറപ്പായിരുന്നു.
അവയെ കണ്ടെത്താനുള്ള യാത്ര ഇപ്പോൾ മാത്രമാണ് ആരംഭിച്ചത്. പടിപ്പുരയിൽ നിറഞ്ഞുനിന്നിരുന്ന ഉത്കണ്ഠ അല്പാല്പമായി ശമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ആദിത്യൻ സുഖമായിരിക്കുന്നുവെന്ന് ഉറപ്പായതോടെ എല്ലാവരുടെയും മുഖത്ത് ആശ്വാസം തെളിഞ്ഞു. എന്നാൽ ആ ആശ്വാസം അധികനേരം നീണ്ടുനിന്നില്ല.