“ഋഗ്വേദം പഠിച്ചിട്ടുണ്ട്,” ആദിത്യൻ പറഞ്ഞു. “സംഹിതയും തിരഞ്ഞെടുത്ത ബ്രാഹ്മണഭാഗങ്ങളും. സാമവേദത്തിലെ
ഗാനരീതികളും ആന്തരികാർത്ഥങ്ങളും പഠിച്ചു. യജുർവേദത്തിൽ കൃഷ്ണയജുർവേദപരമ്പരയാണ് മുത്തച്ഛൻ പഠിപ്പിച്ചത്. യാഗക്രമങ്ങളും കർമവിഭാഗങ്ങളും അറിയാം.”
ഹരിഹരൻ ഒരു ഭാവവ്യത്യാസവുമില്ലാതെ കേട്ടിരുന്നു.
ആദിത്യൻ തുടർന്നു.
“വേദാംഗങ്ങളിൽ ശിക്ഷ, വ്യാകരണം, നിരുക്തം, കല്പം എന്നിവയിൽ അടിസ്ഥാനപഠനം കഴിഞ്ഞു. ഛന്ദസ്സും ജ്യോതിഷവും കൂടുതൽ പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. സംസ്കൃതം വായിക്കാനും എഴുതാനും കഴിയും.
പഴയ മലയാളലിപികളും ഗ്രന്ഥലിപിയും അറിയാം. കുറച്ചൊക്കെ തമിഴും വായിക്കാം.”
“ജ്യോതിഷം?”
“ഗണിതഭാഗം പഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജാതകം എഴുതാം. ഗ്രഹനില കണക്കാക്കാം. മുഹൂർത്തനിർണയം ചെയ്യാം. പക്ഷേ ഫലപ്രവചനം നടത്താൻ മുത്തച്ഛൻ ഇതുവരെ അനുവദിച്ചിട്ടില്ല.”
“എന്തുകൊണ്ട്?”
“കണക്കറിയുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം മനുഷ്യന്റെ ജീവിതം വിധിക്കാൻ പാടില്ലെന്നാണ് പറയാറുള്ളത്. അനുഭവം വേണം.”
ഹരിഹരൻ നേരിയൊരു പുഞ്ചിരിയോടെ തലകുലുക്കി.
“അത് നല്ല ഉപദേശമാണ്. മറ്റെന്ത്?”
“ആയുർവേദത്തിൽ ഔഷധസസ്യങ്ങളെ തിരിച്ചറിയാം. ചെറിയ മുറിവുകൾക്കും പനിക്കും വിഷബാധയുടെ ആദ്യഘട്ടത്തിനും മരുന്നുണ്ടാക്കാൻ അറിയാം. കളരി അഭ്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്. വാൾ, ഉറുമി, കുന്തം—അടിസ്ഥാനമുറകൾ മാത്രം.
ധനുർവിദ്യ കുറച്ചുകൂടി നന്നായി അറിയാം. നീന്താനും കുതിരയോടിക്കാനും കഴിയും.”
“മന്ത്രവിദ്യ?”
ആ ചോദ്യം കേട്ടപ്പോൾ ആദിത്യൻ ഒരു നിമിഷം മടിച്ചു.
“രക്ഷാമന്ത്രങ്ങൾ പഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗൃഹശുദ്ധി, ദോഷനിവാരണം, സർപ്പവിഷശമനം, ദൃഷ്ടിദോഷപരിഹാരം—അത്തരത്തിലുള്ളവ. ചില യന്ത്രങ്ങൾ വരയ്ക്കാനും അറിയാം. പക്ഷേ നിഷിദ്ധപ്രയോഗങ്ങളൊന്നും മുത്തച്ഛൻ പഠിപ്പിച്ചിട്ടില്ല.”
“തന്ത്രം?”
“ദേവീപൂജയുടെ അടിസ്ഥാനക്രമങ്ങൾ. ശ്രീചക്രപൂജ നേരിട്ട് ചെയ്യാൻ ഇതുവരെ അനുമതിയില്ല. മുത്തച്ഛൻ ചെയ്യുമ്പോൾ സഹായിക്കാറുണ്ട്. പ്രാണായാമവും ചില ധ്യാനമുറകളും അറിയാം.”
അവൻ പറഞ്ഞുതീർന്നപ്പോൾ മുറിയിൽ അല്പനേരം നിശ്ശബ്ദത നിലനിന്നു. സ്വന്തം പഠനത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ആദ്യമായി മറ്റൊരാളോട് മുഴുവനായി പറയുന്നതുകൊണ്ടാകാം, ആദിത്യന്റെ ശബ്ദത്തിൽ ഒളിച്ചുവയ്ക്കാനാവാത്ത അഭിമാനമുണ്ടായിരുന്നു.
ഹരിഹരൻ അത് തിരിച്ചറിഞ്ഞു.
“മോശമല്ല,” അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ആദിത്യന് അത്ര തൃപ്തിയായില്ല. ഇത്രയും പറഞ്ഞതിന്
“മോശമല്ല” എന്ന രണ്ടു വാക്കുകൾ മാത്രമോ?
ഹരിഹരന്റെ പുഞ്ചിരി അല്പം വലുതായി.
“വളരെ നല്ലതാണ്. നിന്റെ പ്രായത്തിൽ ഇത്രയും പഠിച്ചവർ അപൂർവമാണ്. അച്യുതൻ നിന്നെ കഠിനമായി പരിശീലിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിൽ സംശയമില്ല.”
ആദിത്യന്റെ മുഖത്ത് വീണ്ടും സംതൃപ്തി തെളിഞ്ഞു.
“പക്ഷേ നിന്റെ അറിവ് പൂർണമല്ല.”
ആ സംതൃപ്തി ഉടൻ മങ്ങി.
“എന്താണ് കുറവ്?”
“അഥർവവിദ്യ.”
ആദിത്യന്റെ മുഖം മുറുകി.
“അഥർവവേദമോ?”
“അതെ.”
“അത് പഠിക്കേണ്ടെന്ന് മുത്തച്ഛൻ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.”
“അതെന്തുകൊണ്ടാണെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടോ?”
“മറ്റു വേദങ്ങളിൽനിന്ന് അതിന്റെ സ്വഭാവം വ്യത്യസ്തമാണെന്ന് പറഞ്ഞു. രോഗശാന്തിയും സംരക്ഷണവും ഗൃഹജീവിതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മന്ത്രങ്ങളും അതിലുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ മറവിൽ അപകടകരമായ പ്രയോഗങ്ങളിലേക്കുള്ള വഴികളും തുറക്കാമെന്ന് പറഞ്ഞു.
അത് പഠിക്കുന്നവരിൽ പലരും ശക്തി തേടിപ്പോയി തെറ്റായ വഴിയിലാകുമത്രേ.”
ഹരിഹരൻ പൊട്ടിച്ചിരിച്ചു.
ആ ചിരി കേട്ട് ആദിത്യന്റെ മുഖം ചുവന്നു.
“എന്തിനാണ് ചിരിക്കുന്നത്?”
“നിന്റെ മുത്തച്ഛനെ ഓർത്തു.”
“മുത്തച്ഛൻ പറഞ്ഞതിൽ എന്താണ് തമാശ?”
“അച്യുതൻ പഴയകാലം മുതൽ ഇങ്ങനെയാണ്. തനിക്ക് ഭയമുള്ള കാര്യത്തെ അപകടകരമെന്ന് വിളിക്കും. തനിക്ക് നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയാത്ത കാര്യത്തെ നിഷിദ്ധമെന്ന് വിളിക്കും. സ്വന്തം കൈവശമുള്ള വിജ്ഞാനം മാത്രമാണ് സുരക്ഷിതമെന്ന് കരുതും.”
“മുത്തച്ഛന് ഭയമൊന്നുമില്ല.”
ആദിത്യന്റെ മറുപടി ഉടനെയായിരുന്നു. ശബ്ദത്തിൽ പ്രതിഷേധവും അഭിമാനവും ഒരുപോലെ കലർന്നിരുന്നു.