ഇപ്പോൾ ഒന്നും സംസാരിക്കരുത്.
അത്ര മാത്രം.
അഞ്ജനയെ നോക്കാൻ ആദിത്യൻ മടിച്ചു.
എങ്കിലും നോക്കി.
അവൾ വെളുത്ത സാരിയാണ് ധരിച്ചിരുന്നത്. നെറ്റിയിൽ ചന്ദനത്തിന്റെ ചെറിയ വര. മുഖത്തെ ക്ഷീണം
മറയ്ക്കാൻ ശ്രമിച്ചിരുന്നില്ല. പുലർച്ചയിലെ അതേ കടുത്ത കോപം കണ്ണുകളിലില്ലെങ്കിലും വേദന പൂർണമായി മാറിയിരുന്നില്ല.
അവരുടെ കണ്ണുകൾ കണ്ടുമുട്ടി.
അഞ്ജന മുഖം തിരിച്ചില്ല.
ഒന്നും സംഭവിച്ചിട്ടില്ലെന്ന ഭാവത്തിൽ പുഞ്ചിരിച്ചുമില്ല.
പകരം ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾ ആദിത്യനെ നോക്കിനിന്നു. അവളുടെ കണ്ണുകളിൽ ഒരൊറ്റ വികാരം മാത്രമല്ലായിരുന്നു. ഭയം. നിരാശ. സ്നേഹം. ജാഗ്രത. മഹാദേവന്റെ മകനെ നോക്കുന്ന സ്ത്രീയുടെയും, സ്വന്തം മകനായി സ്വീകരിച്ച യുവാവിനെ നോക്കുന്ന അമ്മയുടെയും വികാരങ്ങൾ ഒരുമിച്ചു കലർന്നിരുന്നു.
ഒടുവിൽ അവൾ വളരെ ചെറുതായി തലയാട്ടി.
അത് ക്ഷമയല്ല.
സംസാരിക്കാൻ തയ്യാറാണെന്ന ഉറപ്പുപോലുമല്ല.
എന്നാൽ വാതിൽ പൂർണമായി അടഞ്ഞിട്ടില്ലെന്നൊരു സൂചനയായിരുന്നു.
ആദിത്യൻ ശ്വാസം വിട്ടു.
സാവിത്രി അവനെ പൂജാവൃത്തത്തിന്റെ നടുവിലെ പീഠത്തിൽ ഇരുത്തി. രണ്ടു പൂജാരിമാർ വൃത്തത്തിന്റെ എതിർവശങ്ങളിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചു. ഒരാൾ വേദമന്ത്രങ്ങളും മറ്റൊരാൾ കുടുംബപരമ്പരയിലെ താന്ത്രികമന്ത്രങ്ങളും ചൊല്ലിത്തുടങ്ങി.
പൂക്കൾ.
ചന്ദനം.
നിലവിളക്കുകൾ.
പൂർവികർക്കുള്ള നിവേദ്യം.
ഇല്ലത്തിന്റെ മണ്ണ് നിറച്ച ചെറിയ പാത്രം.
പത്തായപ്പുരയിൽനിന്നെടുത്ത നെൽക്കതിർ.
കുടുംബക്ഷേത്രത്തിലെ തീയിൽനിന്നു തെളിച്ച വിളക്ക്.
ഓരോന്നും ആദിത്യന്റെ മുന്നിൽ വെച്ചു.
ഈ വീട്ടിന്റെ അധികാരം ഭൂമിയിലും ധാന്യത്തിലും മാത്രം അധിഷ്ഠിതമല്ലെന്ന് ചടങ്ങ് ഓർമിപ്പിച്ചു. ഓർമകളിലും കടമകളിലും വിശ്വാസത്തിലും അതിന്റെ വേറുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.
അവസാനം സാവിത്രി ഒരു പഴയ പട്ടുമേൽമുണ്ട് അവന്റെ തോളിലണിയിച്ചു. സ്വർണക്കര കൈകളുടെ അരികിലൂടെ വീണു. തുടർന്ന് പുതുശ്ശേരി ഇല്ലത്തിന്റെ മുദ്ര പതിച്ച മോതിരം എടുത്തു.
മോതിരത്തിന്റെ മുകളിൽ ദേവിയുടെ രൂപം. അതിനു ചുറ്റും പാമ്പിനെപ്പോലെ വളഞ്ഞ ആറു വരകൾ. അതോ അതിനി പാമ്പുകൾ തന്നെയാണോ?
മുമ്പ് അതിന്റെ അർഥം ആദിത്യന് അറിയില്ലായിരുന്നു.
ഇപ്പോൾ അറിയാം.
ആറു വളകൾ.
സാവിത്രി
മോതിരം അവന്റെ വലതുകൈയിലെ വിരലിൽ അണിയിച്ചു.
“ഇന്നുമുതൽ,” പ്രധാനപൂജാരി പ്രഖ്യാപിച്ചു, “ആദിത്യൻ പുതുശ്ശേരി എന്ന ഈ ഇല്ലത്തിന്റെ സർവ്വാധികാരമുള്ള കാരണവർ.”
കുരവ ഉയർന്നു.
ചെണ്ട മുഴങ്ങി.
ചുറ്റും നിന്നവർ കൈകൂപ്പി.
അപർണയും അമൃതയും സന്തോഷത്തോടെ പരസ്പരം കൈപിടിച്ചു. മീര മറ്റുള്ളവർ ഗൗരവം പാലിക്കുന്നതു മറന്ന് കൈയടിച്ചു. സാവിത്രി അത് തടഞ്ഞില്ല.
ലളിതയുടെ മുഖത്ത് അഭിമാനമുണ്ടായിരുന്നു. മാലിനിയും പുഞ്ചിരിച്ചു. ഗൗരിയും പാർവ്വതിയും മായയും ആദിത്യനെ പുതിയൊരു കൗതുകത്തോടെ നോക്കി.
അഞ്ജനയുടെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞിരുന്നു.
സുമലത നേരിയൊരു പുഞ്ചിരിയോടെ തലകുനിച്ചു.
അപ്പോഴാണ് ആദിത്യന്റെ നോട്ടം വിഷ്ണുവിൽ പതിച്ചത്.
മാലിനിയുടെ ഭർത്താവ് മറ്റുള്ളവരുടെ അരികിൽ കൈകൂപ്പിനിന്നിരുന്നു. ചുണ്ടിൽ മര്യാദാപുഞ്ചിരി. പക്ഷേ ആദിത്യനെ കാരണവനായി പ്രഖ്യാപിച്ച നിമിഷം അയാളുടെ കണ്ണുകളിൽ വളരെ ചെറിയൊരു അസന്തോഷം തെളിഞ്ഞിരുന്നു.
ക്ഷണനേരം മാത്രം.
അടുത്ത നിമിഷം അത് മറഞ്ഞു.
ആദിത്യൻ അതിനെ മനസ്സിൽ സൂക്ഷിച്ചെങ്കിലും ഗൗരവമായി എടുത്തില്ല. മഹാദേവന്റെ മരണത്തിനു ശേഷം ഇല്ലത്തിന്റെ വ്യാപാരകാര്യങ്ങളിൽ വിഷ്ണുവും രാമനും സഹായിച്ചിരുന്നു. ഇപ്പോൾ മുഴുവൻ അധികാരവും പതിനെട്ടുകാരനായ ആദിത്യനിലേക്കു മടങ്ങുന്നു. സ്വത്തും കണക്കുകളും തീരുമാനങ്ങളും ഇനി അവന്റെ ഒപ്പില്ലാതെ മുന്നോട്ടുപോകില്ല.
അതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്ക സ്വാഭാവികമാണ്.
മനസ്സിലെ ഓരോ അസന്തോഷവും വഞ്ചനയല്ലെന്ന് സുമലത പഠിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അവന്റെ നോട്ടം അടുത്തതായി നന്ദനയിലെത്തി.
അവൾ ആൾക്കൂട്ടത്തിന്റെ പിന്നിൽ ബാലാമണിയുടെ അരികിൽ നിന്നിരുന്നു. മറ്റുള്ളവർ ആദരവോടെ നോക്കുമ്പോൾ അവൾ മാത്രം ചുണ്ടുകൾ മുന്നോട്ടുതള്ളി പരിഹാസഭാവം കാണിച്ചു.