“എന്തു പറഞ്ഞു?”
“നിന്റെ കത്തുകളിൽ എഴുതാത്തതൊന്നും എനിക്കറിയില്ലെന്നു പറഞ്ഞു.”
“മാഷ് രഹസ്യം സൂക്ഷിക്കാൻ പഠിച്ചിട്ടില്ലേ ഇപ്പോഴും?”
“ചില രഹസ്യങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കാൻ അല്ല. ആളുകളെ ശരിയായ സമയത്ത് ശരിയായ സ്ഥലത്തേക്കയയ്ക്കാനാണ്.”
കോളേജിന്റെ വിലാസം നവീന് അറിയാമായിരുന്നു. അഞ്ജലി അയച്ച ലേഖനത്തിന്റെ താഴെയും അത് അച്ചടിച്ചിരുന്നു.
പിറ്റേന്നു രാവിലെ അവൻ നഗരത്തിലേക്കുള്ള ബസിൽ കയറി.
യാത്രയിൽ ജനലിനു പുറത്തേക്കു നോക്കിയെങ്കിലും ഒന്നും ശരിയായി കണ്ടില്ല. മൂന്നു വർഷത്തെ കത്തുകളിൽ അഞ്ജലി എങ്ങനെ മാറിയെന്ന് അറിയാം. അവളുടെ ചിന്തകൾ കൂടുതൽ ഉറപ്പായി.
വാക്യങ്ങൾ കൂടുതൽ നേരെ. ആദ്യകാലത്തെപ്പോലെ ഓരോ വികാരത്തിനും ഉപമകൾ കണ്ടെത്താതെ ചിലപ്പോൾ ഒറ്റവാക്കിൽ കാര്യം പറയും.
പക്ഷേ മുഖം?
അവൾ
മുടി എങ്ങനെയാണ് വയ്ക്കുന്നത്?
ചിരിക്കുമ്പോൾ ഇപ്പോഴും മുഖം തിരിക്കുമോ?
കള്ളം പറയുമ്പോൾ വെള്ളത്തിലേക്കു നോക്കുമോ?
കോളേജ് ക്യാമ്പസിൽ ആളുകൾ നിറഞ്ഞിരുന്നു. ക്ലാസുകൾക്കിടയിലെ സമയം. വിദ്യാർത്ഥികൾ കൂട്ടമായി നടന്നു. ചുവരുകളിൽ പരിപാടികളുടെ പോസ്റ്ററുകൾ. ഒരു വശത്ത് ക്യാമ്പസ് പത്രത്തിന്റെ ചെറിയ ഓഫീസ്.
നവീൻ വഴിയറിയാതെ നിൽക്കുമ്പോൾ കൈയിൽ നോട്ടുബുക്കുമായി ഒരാൾ മരത്തിനരികിൽ സംസാരിക്കുന്നതു കണ്ടു.
അഞ്ജലി.
അവൾ മറ്റൊരു വിദ്യാർത്ഥിയോട് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുകയായിരുന്നു. മുടി പിന്നിലേക്കു കെട്ടിയിരുന്നു. ഇളംനിറമുള്ള കോട്ടൺ സാരി. കൈയിൽ പേന. സംസാരിക്കുമ്പോൾ ഇടയ്ക്കിടെ കുറിപ്പെടുക്കും.
മുന്നിലുള്ളയാൾ മറുപടി തീർക്കുന്നതുവരെ തടസ്സപ്പെടുത്താതെ കേൾക്കും. പിന്നെ കൃത്യമായ മറ്റൊരു ചോദ്യം.
നവീൻ ദൂരത്തുനിന്നു നിന്നു.
അവന്റെ ഓർമ്മയിലെ അഞ്ജലി ചുരിദാർ ധരിച്ച് വള്ളത്തിൽ ബാഗ് മുറുകെ പിടിച്ച പതിനാറുകാരിയായിരുന്നു. മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന യുവതിയുടെ നടപ്പിലും ശബ്ദത്തിലും ആത്മവിശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നു.
അവർ ഒരേ ആളാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ അവന് ഒരു നിമിഷം വേണ്ടിവന്നു.
സംഭാഷണം അവസാനിച്ചപ്പോൾ അഞ്ജലി കുറിപ്പുകൾ നോക്കിക്കൊണ്ട് തിരിഞ്ഞു.
അവൾ നവീനെ കണ്ടു.
കൈയിലെ പേന താഴെ വീണു.
അഞ്ജലി കുനിഞ്ഞ് എടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. പിന്നെ എടുക്കാതെ നേരെ നിന്നു.
നവീൻ മുന്നോട്ടുനടന്നു.
മൂന്നുവർഷം കത്തുകളിൽ തയ്യാറാക്കിയ വാക്കുകളൊന്നും ഓർമ്മയിലില്ല.
അഞ്ജലി ആദ്യം വന്നു കെട്ടിപ്പുണർന്നു പിന്നെ ചോദിച്ചു:
“എന്താണ് അറിയിക്കാതിരുന്നത്?”
ശബ്ദം പഴയതുപോലെ തന്നെയായിരുന്നു.
പരാതി.
ആശ്വാസം.
വിശ്വസിക്കാൻ കഴിയാത്ത സന്തോഷം.
നവീൻ പറഞ്ഞു:
“കത്തുകൾക്ക് വീട്ടിലെത്തുന്നതുവരെ ക്ഷമയുണ്ടാകും. വായിക്കുന്നവർക്കാണ് ഇല്ലാത്തത്.”
അഞ്ജലി ചിരിച്ചു. “ഈ ഒറ്റ ഡയലോഗും വച്ചോണ്ട് സാറെതുവരെ പോകും?”
അതേ നിമിഷം കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞു.
“ഇത്രയും ദൂരം വന്നിട്ട് ഗോപാലൻ മാഷിന്റെ പഴയ
വാചകമാണോ പറയാനുള്ളത്?”
“എന്റെ വാക്കുകൾ മറന്നുപോയി.”
“കത്തുകളിൽ വാക്കുകൾ തീർന്നിരുന്നില്ലല്ലോ.”
“അവിടെ നിന്റെ മുഖം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.”
ചുറ്റും വിദ്യാർത്ഥികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ചിലർ അവളെ നോക്കി കടന്നുപോയി. ആരാണെന്ന് ചോദിക്കാൻ കൂട്ടുകാരി ഒരാൾ അടുത്തുവന്നു. അഞ്ജലി കൈകൊണ്ട് പിന്നീട് പറയാമെന്ന് സൂചിപ്പിച്ചു.
“എപ്പോഴാണ് വന്നത്?” അവൾ ചോദിച്ചു.
“മിനിഞ്ഞാന്ന്.”
“മിനിഞ്ഞാന്നോ?”
“ഉം.”
“രണ്ടുദിവസം കഴിഞ്ഞാണോ എന്നെ കാണാൻ വന്നത്?”
“ആദ്യം വീട്ടിൽ പോയി.”
“അത് ശരി.”
“പിന്നെ വായനശാലയിൽ.”
“അതും ശരി.”
“അതിനുശേഷം…”
“മൂന്നാമത്തെയാണോ ഞാൻ?”
നവീൻ അവളുടെ മുഖം പരിശോധിച്ചു.
“ഇതുപറയുന്ന അഞ്ജലി മാറിയിട്ടില്ല.”
“നീയും.”
അഞ്ജലി താഴെ വീണ പേന എടുത്തു. അതിന്റെ നിബ് ഒടിഞ്ഞിരുന്നു.
“പേന പോയി,” അവൾ പറഞ്ഞു.
“എന്റെ കൈയിൽ മറ്റൊന്നുണ്ട്.”
“മൂന്നുവർഷത്തിനു ശേഷം വന്നിട്ട് ആദ്യം പേനയാണോ തരുന്നത്?”
“അതെ.”
“എവിടെ?”
“ഇപ്പോൾ അല്ല.”
“എന്തുകൊണ്ട്?”
“ശരിയായ സ്ഥലത്ത് കൊടുക്കണം.”
“ഇനിയും രഹസ്യം?”
